آموزش الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه فرهنگیان، پردیس آیت الله طالقانی(ره)، قم، ایران
10.52547/has.2026.3101.1090
چکیده
عصر عباسی با تحولات سیاسی-فرهنگی، بستری برای تثبیت مکتب جعفری فراهم آورد که امام صادق(ع) با منظومه تربیتی خویش، نخبهپروری را به استراتژی کلیدی ترویج معارف شیعی تبدیل کرد. پژوهش حاضر با رویکرد تاریخی-تحلیلی و تکیه بر منابع روایی شیعی، به بررسی نقش این نخبهپروری میپردازد و نشان میدهد چگونه گزینش استعدادها بر اساس معیارهای اخلاقی-روایی، روشهای آموزشی پویا مانند درسگفتار و مناظره، و تقویت دینداری به عنوان بستر رشد علمی، شاگردان را به نخبگانی بدل ساخت که تعاملات علمیشان – شامل انتقال ارزشها، انسجام اجتماعی از طریق کرسیهای حدیث و حلقههای علمی، و تعامل با نهادهای حکومتی – مکتب جعفری را در برابر چالشهای فرقهای و سرکوب عباسیان مقاوم کرد. پیشینه پژوهش، شکاف در تحلیل یکپارچه این نقش را برجسته میسازد و مفهومشناسی، تعاریف کلیدی را ارائه میدهد. بررسی تاریخی، زمینههای سیاسی-اجتماعی را کاوش میکند، در حالی که مطالعات موردی شاگردان مانند محمد بن مسلم، صفوان بصری، زرارة بن أعین، ابوبصیر الأسدی و هشام بن حکم، کاربرد عملی اصول را تأیید مینماید. نتیجهگیری بر نوآوری پژوهش در پیوند تربیت و تعاملات تأکید ورزیده و پیشنهادهایی برای تحقیقات آینده ارائه میدهد. این مطالعه، الگویی برای پرورش نخبگان در جوامع اسلامی معاصر عرضه میدارد.
زمانلو, حسن , غیبی, محمدامین و کشاورز, مهدی . (1405). تعاملات علمی مکتب جعفری(علیهم السلام) در عصر عباسی: تحلیل نقش نخبهپروری در منظومه تربیتی امام صادق (علیه السلام). تاریخ و سیره اهل بیت علیه السلام, (), -. doi: 10.52547/has.2026.3101.1090
MLA
زمانلو, حسن , , غیبی, محمدامین , و کشاورز, مهدی . "تعاملات علمی مکتب جعفری(علیهم السلام) در عصر عباسی: تحلیل نقش نخبهپروری در منظومه تربیتی امام صادق (علیه السلام)", تاریخ و سیره اهل بیت علیه السلام, , , 1405, -. doi: 10.52547/has.2026.3101.1090
HARVARD
زمانلو, حسن, غیبی, محمدامین, کشاورز, مهدی. (1405). 'تعاملات علمی مکتب جعفری(علیهم السلام) در عصر عباسی: تحلیل نقش نخبهپروری در منظومه تربیتی امام صادق (علیه السلام)', تاریخ و سیره اهل بیت علیه السلام, (), pp. -. doi: 10.52547/has.2026.3101.1090
CHICAGO
حسن زمانلو , محمدامین غیبی و مهدی کشاورز, "تعاملات علمی مکتب جعفری(علیهم السلام) در عصر عباسی: تحلیل نقش نخبهپروری در منظومه تربیتی امام صادق (علیه السلام)," تاریخ و سیره اهل بیت علیه السلام, (1405): -, doi: 10.52547/has.2026.3101.1090
VANCOUVER
زمانلو, حسن, غیبی, محمدامین, کشاورز, مهدی. تعاملات علمی مکتب جعفری(علیهم السلام) در عصر عباسی: تحلیل نقش نخبهپروری در منظومه تربیتی امام صادق (علیه السلام). تاریخ و سیره اهل بیت علیه السلام, 1405; (): -. doi: 10.52547/has.2026.3101.1090
)